กรมส่งเสริมการเกษตร สร้าง “ผู้บริหารจัดการสินค้าเกษตรตลอดห่วงโซ่” ขับเคลื่อน – พัฒนาเสถียรภาพ “มะพร้าวน้ำหอม” ให้ยั่งยืน

มะพร้าวน้ำหอมเป็นพืชเศรษฐกิจสำคัญและเป็นสินค้าส่งออกมูลค่าสูงติด 1 ใน 5 ของกลุ่มไม้ผลที่สำคัญของประเทศไทย ปัจจุบันมีพื้นที่ปลูกทั้งหมดจำนวน 234,745 ไร่ และเป็นพื้นที่ให้ผลผลิตจำนวน 188,430 ไร่ ครอบคลุมเกษตรกรจำนวน 15,816 ครัวเรือน มีแหล่งผลิตสำคัญเพื่อการส่งออกอยู่ในพื้นที่ 4 จังหวัด ได้แก่ จังหวัดราชบุรี สมุทรสาคร นครปฐม และจังหวัดสมุทรสงคราม ซึ่งมีพื้นที่ให้ผลผลิตรวมกันมากกว่า 2 ใน 3 ของพื้นที่ให้ผลผลิตทั้งประเทศ ทั้งนี้ ในปี 2568 ประเทศไทยมีผลผลิตมะพร้าวน้ำหอมรวมจำนวน 731,094 ตัน ซึ่งเพิ่มสูงขึ้นกว่าทุกปีที่ผ่านมา และยังพบว่า ส่วนใหญ่ผลผลิตมะพร้าวน้ำหอม ร้อยละ 80 ถูกส่งออกไปยังต่างประเทศ เนื่องจากมีเอกลักษณ์ด้านรสชาติและกลิ่นหอมเฉพาะถิ่นที่เป็นเอกลักษณ์และเป็นที่ต้องการอย่างมากในตลาดโลก สร้างมูลค่าการส่งออกมะพร้าวผลสดสูงถึง 6,462 ล้านบาท

นางอัญชลี สุวจิตตานนท์ อธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร กล่าวภายหลังพิธีเปิด “โครงการส่งเสริมและพัฒนาเสถียรภาพการผลิตมะพร้าวน้ำหอม หลักสูตร อบรมเชิงปฏิบัติการเตรียมความพร้อมเจ้าหน้าที่สู่การพัฒนาเสถียรภาพการผลิตมะพร้าวน้ำหอม ภายใต้คณะกรรมการพัฒนาบริหารจัดการผลไม้ (Fruit Board)” ว่า สถานการณ์มะพร้าวน้ำหอมในปัจจุบันมีปริมาณผลผลิตขยายตัวอย่างรวดเร็ว ประกอบกับพฤติกรรมการผลิตและการตลาดที่เปลี่ยนแปลงไป ส่งผลให้มะพร้าวน้ำหอมต้องประสบปัญหาความผันผวนด้านราคาอย่างต่อเนื่อง สอดคล้องกับที่ประชุมคณะกรรมการพัฒนาและบริหารจัดการผลไม้ หรือ Fruit Board ครั้งที่ 2/2569 ที่มีมติเห็นชอบให้ “มะพร้าวน้ำหอม” เข้าสู่การกำกับดูแล และมอบหมายให้มีการแต่งตั้งคณะทำงานศึกษาเสถียรภาพกลุ่มสินค้ามะพร้าวน้ำหอมครบวงจร ตามข้อสั่งการของนายสุริยะ จึงรุ่งเรืองกิจ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์

การขับเคลื่อนนโยบายดังกล่าวให้เกิดผลสัมฤทธิ์อย่างเป็นรูปธรรม จำเป็นต้องอาศัยกลไกเจ้าหน้าที่ผู้ปฏิบัติงานในพื้นที่และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องที่มีความรู้ ความเข้าใจ และทักษะในการบริหารจัดการข้อมูลการผลิต การประเมิน และประมาณการปริมาณผลผลิตล่วงหน้า (Crop Forecast) ตลอดจนการส่งเสริมเกษตรกรอย่างเป็นระบบ ดังนั้น กรมส่งเสริมการเกษตรจึงได้จัดทำโครงการดังกล่าวขึ้น เพื่อพัฒนาเจ้าหน้าที่ผู้รับผิดชอบงานด้านการส่งเสริมการผลิตมะพร้าวน้ำหอม 2 ประเด็น คือ 1.) เตรียมความพร้อมเจ้าหน้าที่ในการดำเนินงานด้านมะพร้าวน้ำหอมภายใต้คณะกรรมการพัฒนาบริหารจัดการผลไม้ (Fruit Board) โดยสร้างกระบวนการการทำงานด้านมะพร้าวน้ำหอมอย่างเป็นระบบ ภายใต้คณะกรรมการพัฒนาและบริหารจัดการผลไม้ และ 2.) การวางแผนการดำเนินงานด้านมะพร้าวน้ำหอมให้เกิดการแลกเปลี่ยนเรียนรู้และการสร้างเครือข่ายสำหรับเจ้าหน้าที่ผู้รับผิดชอบด้านมะพร้าวน้ำหอมในพื้นที่ปลูกมะพร้าวน้ำหอมที่สำคัญ ของกรมส่งเสริมการเกษตร และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ซึ่งการพัฒนาศักยภาพในครั้งนี้ จะทำให้เจ้าหน้าที่ทุกระดับมีความพร้อม สามารถบูรณาการการทำงานร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องอย่างมีเอกภาพ และขับเคลื่อนการพัฒนาเสถียรภาพการผลิตและพัฒนางานด้านมะพร้าวน้ำหอมของประเทศไทยได้อย่างมีประสิทธิภาพ

“การส่งเสริมการเกษตรในยุคปัจจุบัน เราไม่สามารถทำงานแบบเดิมได้อีกต่อไป เจ้าหน้าที่ในพื้นที่ต้องเร่งปรับตัวจากการเป็นผู้ส่งเสริมการปลูกแบบทั่วไป สู่การเป็น “ผู้บริหารจัดการสินค้าเกษตรตลอดห่วงโซ่” ประกอบกับสิ่งสำคัญในการดำเนินงาน คือ ความแม่นยำในข้อมูลและการประมาณการ การประเมินตัวเลขผลผลิตล่วงหน้าที่แม่นยำ จะเป็นเครื่องมือสำคัญที่สุดในการวางแผนการตลาด และการแก้ไขปัญหาผลผลิตล้นตลาดก่อนที่จะเกิดขึ้นจริง อีกทั้งมะพร้าวน้ำหอมเป็นสินค้าที่มีพื้นที่ปลูกกระจุกตัวและเชื่อมโยงกัน จึงจำเป็นต้องทำงานร่วมกันระหว่างกรมส่งเสริมการเกษตร กรมวิชาการเกษตร สำนักงานเศษฐกิจการเกษตร ตลอดจนหน่วยงานภาคีที่เกี่ยวข้อง ซึ่งการทำงานแบบบูรณาการเป็นหนึ่งเดียวและร่วมกันอย่างมีเอกภาพ นับว่าเป็นกำลังสำคัญในการสร้างเสถียรภาพแก่เกษตรกรผู้ปลูกมะพร้าวน้ำหอมอย่างยั่งยืนต่อไป” อธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร กล่าว.-